Успенская царква ў вёсцы Новы Свержань

Успенская царква ў вёсцы Новы Свержань

Новы Свержань

Цэрквы, касцёлы, саборы, манастыры

Вёска з цікавай назвай Новы Свержань – па сутнасці, з'яўляецца прыгарадам Стаўбцоў. Ад раённага цэнтра яе адлучае ўсяго чатыры кіламетра, і цалкам магчыма, што ў найбліжэйшай будучыні яна стане часткай гэтага горада. Аднак на дадзены момант Новы Свержань – невялікая, але вельмі каларытная вёска, якая знаходзіцца на трасе Р-54 Пяршаі — Нясвіж, усяго ў 70 км ад Мінска і 25 ад Нясвіжа і Міра. Таму, калі будзеце аглядаць славутасці двух апошніх населеных пунктаў, у якіх іх вельмі многа, абавязкова пераадолейце гэту зусім нязначную адлегласць да Новага Свержаня. Акрамя таго, зусім непадалёк знаходзіцца музей, прысвечаны беларускаму песняру – Якубу Коласу. Такім чынам, падарожнічаючы па Міншчыне, вы можаце паглядзець мноства розных славутасцяў, што знаходзяцца адзін ад аднаго практычна ў крокавай даступнасці. А мы цяпер раскажам, што ж такога цікавага ў гэтым маляўнічым беларускім кутку – вёсцы Новы Свержань.

Вёсачка на беразе Нёмана

Размяшчэнне вёскі Новы Свержань вельмі ўдалае: яна раскінулася на беразе адной з самых прыгожых і паўнаводных рэк Беларусі – Нёмане. Валодалі вёскай праслаўленыя прадстаўнікі розных шляхетных родаў Беларусі, аднак у першую чаргу выбітныя Радзівілы, а дакладней, шырока вядомы Мікалай Радзівіл Сіротка прыклаў руку да стварэння дзвюх галоўных славутасцяў вёскі – касцёла Святых Пятра і Паўла і царквы Успення Прасвятой Багародзіцы. Абодва храма стаяць у вёсцы яшчэ з XVI стагоддзя, чым выклікаюць непадробленую цікавасць ва ўсіх, хто прыязджае ў гэтыя краі.

Нялёгкі лёс

Пра заснавання праваслаўнага храма ў вёсцы Новы Свержань існуе цікавае паданне. Паводле яго, яшчэ ў 1500 годзе на адным з старадаўніх дрэў паўстала нерукатворная выява Багародзіцы, пасля перанесеная ў Іўеўскую царкву. На гэтым месцы і вырашылі ўзвесці Успенскую царкву, якая, як лічыцца, была збудавана на рэштках драўлянай цэркаўкі, што існавала тут з часоў здабывання цудоўнага абраза.

У 1743 годзе праваслаўны храм стаў уніяцкім. Праз стагоддзе разам з ліквідацыяй уніі ў 1839 годзе, храм зноў вярнулі ва ўлонне праваслаўнай царквы. Храм некалькі разоў гарэў, аднак, падобна казачнай птушцы Фенікс, кожны раз адраджаўся з попелу.

Не абышлі царкву бокам і падзеі дваццатага стагоддзя. Як гэта ня дзіўна, у храме праводзіліся набажэнства нават падчас Вялікай Айчыннай вайны! А вось пасляваенны час не быў гэтак прыхільны да помніка архітэктуры. У 1960 годзе была праведзена рэканструкцыя будынка, падчас якой знайшлі схаваны ў вайсковыя ліхагоддзі звон. А ўжо ў 1962 годзе царкву зачынілі, і ў яе будынку размясцілі збожжасховішча…

На доўгія 27 гадоў жыхароў вёскі пазбавілі права наведваць царкву. Толькі ў 1989 годзе яе вярнулі праваслаўным, у 1990 – асвяцілі паўторна і аднавілі свяшчэннаслужэння.

Помнік архітэктуры барока

Храм уяўляе сабою будынак з адной вежай, з прастакутнымі ў плане асноўным і алтарным аб'ёмамі. Па баках алтарнага аб'ёму размяшчаюцца рызніцы, а над бабінцам размяшчаецца квадратная вежа, каранаваная фігурнай барочнай частачкай. Яе грані ўпрыгожаны аркавымі нішамі, што імітуюць вокны. Сцены царквы ў верхняй іх частцы рассечаны з дапамогай паўцыркулярных вокнаў з раструбамі, якія вядуць у розныя бакі. На фасадзе размешчаны толькі адзін дэкаратыўны элемент – партал бакавога заходняга ўваходу.

Інтэр'ер залавага тыпу, ва ўсходняй частцы асноўнага аб'ёму размяшчаецца бабінец з двума ўваходамі з бакоў. Хары падтрымліваюць дзве калоны з дрэва.

Карта месцазнаходжаньня

Экскурсіі

  • Мiнск - Слуцк - Радзівіллімонты - Клёцк - Сноў - Вішнявец - Новы Свержань - Мiнск
  • Дата тура:
  • Без харчавання
  • Колькасць гадзін 14

Больш падрабязна

Вярнуцца да спісу