Ашмяны

Ашмяны - горад на захадзе Беларусі, які з'яўляецца адміністрацыйным цэнтрам раёна, з насельніцтвам у 16 ​​тысяч жыхароў.

Горад размешчаны на рацэ Ашмянка (раней называлася Ашмяна), якая дала назву населенаму пункту.

Адлегласць ад Ашмянаў да Мінска крыху больш за 130 км. Каб дабрацца да абласнога цэнтра - Гродна, спатрэбіцца пераадолець каля 200 км. А вось шлях да Вільні ледзь-ледзь перавышае 50 км.

Гісторыя горада

Упершыню горад згадваецца пад 1341 год, калі ён перайшоў да вялікага князя літоўскага Евнутію. Пазней горад некалькі разоў спрабавалі захапіць тэўтонскія рыцары. А ў 1413 годзе Ашмяны ператварыліся ў буйны гандлёвы цэнтр ВКЛ.

Яшчэ адной знакавай падзеяй у жыцці горада стала атрыманне ім у 1566 году Магдэбургскага права. Таксама ў XVI стагоддзі Ашмяны ператварыліся ў буйны цэнтр кальвінізму, пасля заснавання тут калегіўма і будаўніцтва царквы.

Пасля трэцяга падзелу Рэчы Паспалітай Ашмяны апынуліся ў складзе Расійскай імперыі. Актыўны ўдзел прымалі жыхары Ашмянаў у паўстанні 1830-31 гадоў.

У 20-30-я гады ХХ стагоддзя Ашмяны ўваходзілі ў склад Польшчы. Пазней горад апынуўся ў складзе БССР, а з 1991 года - раённы цэнтр Гродзенскай вобласці Рэспублікі Беларусь.

Герб горада

Свой першы герб Ашмяны атрымалі ў 1792 годзе. На яго былі нанесеныя тры малюнка: рука з вагамі, шчыт і чырвонае цялё, якое з'яўляецца радавым гербам княжацкага роду Панятоўскіх.

У 1845 г. гораду быў дадзены іншы герб. На ім размясцілі вершніка з мячом і шчытом - у верхняй часткі і мядзведзя - у ніжняй часткі.

У 2006 годзе для горада быў распрацаваны новы геральдычны знак, у аснову якога лёг герб 1792 года.

Славутасці

Значная частка захаваных у Ашмянах помнікаў уяўляе сабой рэлігійныя аб'екты. У ліку такіх Васкрасенская царква 1875 года, якая з'яўляецца помнікам архітэктуры, створаным у рэтраспектыўна-рускім стылі. У другой палове 1980-х гадоў царква быў рэстаўрыраваны.

Захаваліся ў горадзе і два касцёлы. Першы з іх, касцёл Архангела Міхаіла, быў узведзены ў пачатку ХХ стагоддзя ў стылі віленскага барока. З сярэдзіны стагоддзя ў будынку касцёла была размешчана фабрыка, а ў 1990 годзе ён стаў выконваць свае першапачатковыя функцыі.

Другі каталіцкі храм - касцёл францысканцаў. Праўда, размешчаны ён у 20-ці км на поўдзень ад горада - у аграгарадку Гальшаны. Храм быў пабудаваны ў 1618 годзе, пазней неаднаразова перабудоўваўся. Каля касцёла захаваўся будынак былога манастыра.

Яшчэ адным рэлігійным аб'ектам, які дайшоў да нашых дзён, з'яўляецца гарадская сінагога (у цяперашні час выкарыстоўваецца пад склад). Сінагога была пабудавана ў 1912 годзе і захавала багатыя роспісы, нанесеныя на скляпенні і сцены, засталіся і асобныя элементы ўнутранай архітэктуры.

Захаваліся ў горадзе і грамадзянскія збудаванні, адным з якіх з'яўляецца вадзяны млын 1927 года пабудовы. Млын быў узведзены з цэглы на месцы існаваў тут з канца XIX стагоддзя драўлянага будынка. Яшчэ адным аб'ектам грамадзянскай архітэктуры, годным увагі, з'яўляецца будынак былой аптэкі, пабудаваны ў другой палове XIX стагоддзя.

Карта месцазнаходжаньня


Зварот да спісу